Samochód pożarniczy

Samochód pożarniczy, wóz strażacki, beczkowóz – specjalnie oznakowany i przygotowany samochód używany przez straż pożarną albo inną jednostkę ochrony przeciwpożarowej do udziału w akcjach ratowniczo-gaśniczych lub innych działaniach statutowych (np. prewencyjnych). W większości państw świata wozy strażackie malowane są na czerwono, są także uprzywilejowane w ruchu drogowym.

Pojazdy strażackie są oznaczone w większości krajów uniwersalnym numerem umożliwiającym identyfikację wozu w czasie akcji. W Polsce oznaczenie takie nazywane jest numerem operacyjnym i składa się z trzech elementów. Pierwszym jest trzycyfrowy numer (prefiks), określający powiat oraz typ jednostki. Drugim jest oznaczenie jednoliterowe województwa (zgodne z wyróżnikiem województwa na obecnych tablicach rejestracyjnych, z trzema wyjątkami: m.st. Warszawy – W; woj. mazowieckiego (bez Warszawy) – M; oraz jednostek centralnych Państwowej Straży Pożarnej, np. Komendy Głównej – [A]). Ostatnim jest dwucyfrowy numer pojazdu (sufiks), który w wypadku pojazdów PSP oznacza również typ pojazdu. W wypadku pojazdów należących do innych jednostek ochrony przeciwpożarowej jest to po prostu kolejny numer pojazdu w danej kategorii jednostek w powiecie. Stosuje się także dodatkowo (głównie literowe) oznaczenia charakterystyki pojazdu. Zwykle nie są one malowane na wozach.

Do 2002 roku numer operacyjny składał się z 2 części w układzie XX-YYZZ lub 3 części w układzie XX-YY-ZZ. XX - numer województwa. Województwo Warszawskie miało 01 ^{[potrzebne źródło]} pozostałe województwa dostawały kolejne numery w kolejności alfabetycznej nazw Województw. YY - numer jednostki w danym województwie. ZZ - typ i numer pojazdu.

Spis treści 1 Oznaczenia charakterystyki pojazdu stosowane w Polsce 1.1 Oznaczenia tradycyjne 1.2 Oznaczenia unijne 1.2.1 Przykładowe oznaczenie samochodów 2 Pojazdy historyczne

[edytuj] Oznaczenia charakterystyki pojazdu stosowane w Polsce

[edytuj] Oznaczenia tradycyjne

W Polsce stosuje się najczęściej oznaczenia zgodne z normą PN-79/M-51300 (Od roku 2000 została zastąpiona przez PN-EN 1846-1) . Określają one najważniejsze cechy pojazdu: (w tej kolejności)

• typ pojazdu,
• klasę wagową,
• typ i wyposażenie pojazdu specjalnego lub wyposażenie pojazdu gaśniczego.

Po grupie liter występuje grupa cyfr oznaczających:

• – pierwsza pojemność zbiornika w metrach sześciennych
• – druga wydajność autopompy w hl/min
• – druga wydajność motopompy w hl/min

Np. pierwszy w poniższej tabelce samochód posiada oznaczenie GCBA 5/24 co oznacza: pojazd gaśniczy ciężki posiadający zbiornik wodny i autopompę, zbiornik o pojemności 5 metrów sześciennych. autopompa o wydajności 24 hl/min.

	Charakter	Oznaczenie literowe	Uwagi	Fotografia
T Y P	gaśniczy	G		GCBA 5/24
	specjalny	S		SLRt
K L A S A W A G O W A	lekki	L	do 3,5 t	GLM 8
	średni	Nie oznacza się	3,5-12 t	GBA 2,5/24
	ciężki	C	powyżej 12 t	GCBA 5/24
R O D Z A J E P O J A Z D Ó W S P E C J A L N Y C H	dowodzenia i łączności	DŁ
	kontenerowy	Kn		SCKn
	kwatermistrzowski	Kw
	operacyjny	Op	Służy do transportu strażaków i kadry dowódczej na miejsce zdarzenia.	SLOp
	Rozpoznania	R	Wyposażony w podręczny sprzęt gaśniczy oraz w mały zbiornik wodny (ok. 100 l.) i wysoko wydajną pompę, aparaty ochrony dróg oddechowych, łomy itp. Poprzez zabudowę na małych pojazdach pozwala na szybsze dotarcie na miejsce akcji i przeprowadzenie ewakuacji, oceny sytuacji na miejscu zdarzenia oraz rozpoczęcie działań do czasu dojazdu pozostałych jednostek	SLRR
	ratownictwa chemicznego	Rch	wyposażony w specjalistyczne pompy, pojemniki na substancje toksyczne i żrące, węże atestowane do przepompowywania określonych związków i pierwiastków chemicznych, kombinezony gazoszczelne.	SCRch
	ratownictwa technicznego	Rt	wyposażony w sprzęt hydrauliczny, poduszki wysoko- i niskociśnieniowe, agregaty oddymiające, dźwig, oświetlenie, zestaw tablic ostrzegawczych.	SCRt
	ratownictwa wodnego	Rw	wyposażony w łodzie (zwykłe, motorowe) i pompy
	wężowy	W	zwykle mała ciężarówka, przewozi wyłącznie węże. Liczba za oznaczenia informuje o długości wszystkich węży w pojeździe, w metrach.
W Y P O S A Ż E N I E	A – autopompa	A	wydajność w hl/min
	zbiornik wodny (beczka)	B	pojemność w m³
	drabina	D	długość w metrach	samochód-drabina
	dźwig	Dz	udźwig w kg	dźwig na SCRt
	podnośnik hydrauliczny	H	wysięg w m
	motopompa	M	wydajność w hl/min.
	oświetlenie	On	moc agregatu prądotwórczego w kVA
	ładunek proszkowy	Pr	masa w kg
	ładunek śniegowy	Sn	masa w kg
	zbiornik wodny	Z	pojemność w m³
	armatka wodna	Z	wydajność l/min

[edytuj] Oznaczenia unijne

System oznaczeń wg normy europejskiej określa norma PN-EN 1846-1:2000. Norma ta określa kryteria do charakteryzowania samochodów, ustalono klasy i kategorie w zależności od przeznaczenia i masy samochodu.

• Klasa pojazdów samochodowych w zależności od masy:
  • LEKKA oznaczenie (L). Do tej klasy należą samochody, których masa jest nie mniejsza niż 2 tony i nie większa/ równa 7,5 tony,
  • ŚREDNIA oznaczenie (M). Do tej klasy należą samochody, których masa jest nie mniejsza niż 7,5 tony i nie większa/równa 14 ton,
  • CIĘŻKA oznaczenie (S). Do tej klasy należą samochody, których masa jest większa niż 14 ton.

• Kategoria pojazdów samochodowych w zależności od zdolności do poruszania się na określonych nawierzchniach:
  • Kategoria 1 – DROGOWE (miejska). Pojazdy samochodowe przeznaczone do poruszania się po drogach o twardej nawierzchni,
  • Kategoria 2 – UTERENOWIONE. Pojazdy samochodowe zdolne do poruszania się po wszystkich drogach o twardej nawierzchni i w ograniczonym zakresie poza tymi drogami,
  • Kategoria 3 – TERENOWE. Pojazdy samochodowe zdolne do poruszania się po wszystkich drogach i bezdrożach.

• W zależności od zastosowania pojazdy samochodowe należy podzielić na następujące grupy:
  • Samochody ratowniczo-gaśnicze:
    • samochody ratowniczo – gaśnicze z pompą – samochody pożarnicze wyposażone w pompę pożarniczą i zazwyczaj w zbiornik na wodę, a także w inny sprzęt używany podczas akcji ratowniczo – gaśniczej,
    • samochody ratowniczo – gaśnicze specjalne – samochody pożarnicze ze specjalnym sprzętem, z dodatkowymi specjalnymi środkami gaśniczymi lub bez nich.
  • Samochody z drabiną mechaniczną i/lub podnośnikiem hydraulicznym:
    • drabina mechaniczna – wysuwana konstrukcja z przęsłami w kształcie drabiny, z koszem lub bez kosza ratowniczego, zamontowana obrotowo na podstawie,
    • podnośnik hydrauliczny – składana konstrukcja z koszem ratowniczym, składająca sięz jednego sztywnego lub teleskopowo wysuwanego elementu lub kilku takich elementów, lub z mechanizmu nożycowego, ewentualnie z kombinacji tych elementów, z drabiną lub bez drabiny. Urządzenie jest montowane obrotowo na podstawie.
  • Samochody ratownictwa technicznego – samochody pożarnicze z wyposażeniem umożliwiającym prowadzenie akcji ratowniczych, m.in.: – poszukiwania i ratowania osób, – usuwania skutków wypadków, – awaryjnego odblokowywania wejść, – ratowania zwierząt.
  • Samochody ratownictwa medycznego – pojazdy samochodowe obsługiwane przez strażaków i przeznaczony do opieki nad pacjentami i transportu pacjentów. Może być wyposażony w inne urządzenia związane ze specyficznymi warunkami działania straży pożarnej.
  • Samochody sprzętowe ratownictwa chemicznego – samochody pożarnicze wyposażone w środki ochrony indywidualnej i sprzęt do ograniczania szkód w środowisku naturalnym, na przykład takich jak:
    • niebezpieczeństwo skażenia środowiska,
    • wypadki z niebezpiecznymi środkami chemicznymi,
    • niebezpieczeństwo działania substancji radioaktywnych,
    • niebezpieczeństwo zakażeń biologicznych,
    • wypompowanie substancji.
  • Samochody dowodzenia – samochody pożarnicze wyposażone w środki łączności i sprzęt do kierowania akcją.
  • Samochody do przewozu osób – samochody pożarnicze przystosowane do transportu strażaków i ich osobistego wyposażenia.
  • Samochody zaopatrzeniowe – samochody pożarnicze przystosowane do przewozu sprzętu lub środków gaśniczych w celu zaopatrywania jednostek będących w akcji.
  • Inne samochody specjalne – samochody pożarnicze przeznaczone do zadań specjalnych, np.:
    • do akcji związanych z wypadkami samolotów,
    • do akcji na wodzie lub pod wodą,
    • do akcji związanych z wypadkami kolejowymi.

[edytuj] Przykładowe oznaczenie samochodów

• samochód ratowniczo – gaśniczy M – 1 – 6 – 800 – 10/2000 – 1

Oznaczenie samochodu ratowniczo – gaśniczego ze zbiornikiem – klasy średniej (M), kategorii miejskiej (1), z sześcioma miejscami dla załogi w kabinie, o pojemności zbiornika na wodę 800 l, z pompą pożarniczą o parametrach 10 bar/2000 l/min, (wyposażenie specjalne) z agregatem prądotwórczym.

• samochód z drabiną mechaniczną M – 1 – 3 – 30/10 – 1 – 1

Oznaczenie drabiny mechanicznej, klasy średniej (M), kategorii miejskiej (1), z trzy osobową kabiną dla załogi, o wysokości podnoszenia 30 m, promieniu wysięgu 10 m, z pompą pożarniczą(1) i (wyposażenie specjalne) koszem (1).

[edytuj] Pojazdy historyczne

Ta sekcja jest zalążkiem. Jeśli możesz, rozbuduj ją.